|
Kerkimet
e fundit konfirmojne qe tamoxifen
and raloxifene ne menyre te
konsideruesme reduktojne shfaqjen e kancerit te gjirit.
Ky
lajm I mire lidhet me te dhenat e fundit nga eksperimenti I STAR I paraqitur ne
takimin vjetor te Shoqates Amerikane per Studimin e Kancerit. Eksperimenti krahasoi
dy medikamentet ne afersisht 17500 gra
me risk te madh postmenopazal te cilat u ndoqen mesatarisht per 8 vjet. Reziqet
relative te kancerit invazim (agresiv dhe jo agresiv te gjirit u reduktuan ne
menyre te dukshme -50 % nga tamoxifen dhe 38% nga raloxifeni. Nje tjeter
perfitim I perdorimit te njerit apo tjetrit
medikament eshte shfaqja ne nje
perqindje e ulet e osteoporozes dhe frakturave. Pra,
pyetja mbetet, perse grate me risk te larte per kancer gjiri nuk po perfitojne
me nga marrja parandaluese e ketyre medikamente?
Veshtiresia ne percaktimin e shkalles se rrezikut eshte nje arsye e
rendesishme perse grate nuk marrin nje nga keto medikamente. Duke u bazuar ne Shoqaten Amerikane te Kancerit, nje
histori e kancerit ne nje gji ose mutacionet
ne gjenet BRCA1 ose BRCA2 jane dy reziqe
shume te forte. Grate me nje histori familjare te forte te gjirit ose te
kancerit ovarian keshillohen t”I kerkojne mjekut te tyre nje test gjenetik I
cili mund te identifikoje kete mutacion
ose ndryshim (cmimi per kete test varion nga 250$-500$).
Ne
menyre te qarte risku rritet me moshen. Por rreziqe potenciale shtese te
mundshme nuk jane ende te qarta.
Njihen
gjithashtu faktoret e meposhtem me potencial
me pak riskues:
- Kanceri I gjirit ne shkallen e pare
te te afermeve ( prinderit, motrat). Rreziku rritet me numrin e te
afermeve te prekur.
- Historia e ne biopsie te gjirit dhe sidomos ato qe tregojne nje
hyperplazi atipike.
- Dendesim i indit te gjirit ne mamografi
- Fillimi I menstruacioneve perpara moshes 12 vjec ose vazhdimi I tyre deri ne moshen 55 vjec e
me pas.
- Moslindja ose lindja e femijeve pas moshes 30 vjec
-Rezatimi i zgjatur i meparshem I kraharorit (jo nga nje kontroll rutine si
mamografia)
-Perdorimi I alkolit dhe obeziteti
Problemi eshte qe asnje nga faktoret e
listuar mesiper nuk mund te parashikoje me siguri të madhe mundësinë e shfaqjes se kancerit
të gjirit.
Efektet anesore mund te jene nje barriere
Perpos konfuzionit se kush eshte ne rrezik, efektet
anesore dhe reziqet e ketyre medikamenteve jane nje pengese ne perdorimin e
tyre. Te dy
medikamentet, por me shume tamoxifeni mund te shkaktoje afshe te nxehta. Raloxifeni
eshte i lidhur me shtimin ne peshe dhe problemet me funksionin seksual, te
cilat jane me pak te shprehura gjate perdorimit te tamoxifenit. Rreziqet me te
medha ne perdorimin e tamoxifenit jane
koagulimi i gjakut, i cili mund te zhvendoset deri tek mushkerite dhe te
shkaktoje emboli pulmonare, nje rrijte te mundshme te hemoragjise cerebrale,
nje mbirritje te indit endometrial qe mund te coje ne kancerin endometrial. Keto
rreziqe hasen me pak ne perdorimin e raloxifenit dhe sigurisht kanceri uterin
mund te ndodhe ne nje numer te madh grash te cilat kane patur histerectomi. Onkologu
i kancerit te gjirit Dr.Gabriel beri komentet e me poshtme: Magnituda e
pakesimit te rezikut me perdorimin e tamoxifenit dhe raloxifenit eshte shume me
e madhe se cfaredo strategjie tjeter parandaluese. I vetmi perjashtim eshte heqja e te dy
gjinjve. Ai gjithashtu u shpreh i zhgenjyer se relativisht pak gra jane duke
perfituar nga keto medikamente.
Diskutoni parandalimin
e kancerit te gjirit me doktorin tuaj
Frika e kancerit te gjirit eshte shume e kuptueshme dhe
normale tek grate. Ne vend qe te injorojne zbulimet e STAR grate ne
postmenopauze duhet te behen proactive dhe te diskutojne me mjekun e
pergjithshem, mjekun e familjes, ose gjinekologun e tyre per reziqet e kancerit
te gjirit ne menyre qe te vendosin nese mund te perfitojne nga marrja e
tamoxifenit ose raloxifenit.
|