Në ditët tona, edhe me përparimet e mëdha në fushën e dermatologjisë, trajtimi përfundimtar i strieve nuk është i mundur. Shmangia e rritjes dhe rënies së shpejtë nga pesha mbetet një mjet i mirë parandalues, veçanërisht në adoleshentët dhe gratë shtatzana. Tek adoleshentët, striet mund të përmirësohen me kalimin e kohës.

Fillimi i hershëm i trajtimit (në stadin e quajtur striae rubra) ka gjasa të shoqërohet me efikasitet më të lartë në raport me stadin e vonshëm të striae alba, ku qoftë mundësitë e trajtimit, qoftë efikasiteti i trajtimit reduktohet ndjeshëm.

Trajtimet e rekomanduara për dëmtimet e strieve rubra përshijnë përdorimin e vitaminës C, acideve të frutave, retinolit dhe substancave të tjera farmakologjike. Edhe përdorimi lokal i tretinoin është raportuar efektiv, por ai duhet shmangur plotësisht gjatë shtatzanisë dhe ushqyerjes me gji për shkak të efektit nxitës të defekteve të lindura tek fëmijët. Edhe retinoidët e tjerë si adapalene dhe tazarotene janë raportuar efektiv.

Trajtimi me retinoidë lokalë është treguar efikas në rimodelimin e vragave hipertrofike dhe në përmirësimin e pamjes klinike të strieve. Përmirësimi përfshin cilësinë e lëkurës, eliminimin e rrudhave të lehta dhe flashkësisë pas një terapie që zgjat nga 3 deri 6 muaj. Konkretisht, tretinoin i aplikuar lokalisht është një mundësi trajtimi. Mekanizmi i veprimit mendohet të jetë nëpërmjet stimulimit të fibroblasteve dhe efekti është maksimal në striet e hershme. Trajtimi konsiston në rritjen graduale të sasisë së aplikuar deri sa konstatohet shfaqja e skuqjeve dhe eksfoliacionit të lëkurës. Mund të shoqërohet me emolientë për të shmangur irritimin.

Si përfundim, mund të thuhet se adoleshenët me kalimin e kohës mund të presin një përmirësim të gjendjes së strieve. Trajtimet me tretinoin, dhe lazer kanë efekt në trajtimin e strieve të hershme aktive.

Kerkimet e fundit konfirmojne qe tamoxifen and raloxifene  ne menyre te konsideruesme reduktojne shfaqjen e kancerit te gjirit.

Ky lajm I mire lidhet me te dhenat e fundit nga eksperimenti I STAR I paraqitur ne takimin vjetor te Shoqates Amerikane per Studimin e Kancerit. Eksperimenti krahasoi dy medikamentet ne afersisht 17500 gra  me risk te madh postmenopazal te cilat u ndoqen mesatarisht per 8 vjet. Reziqet relative te kancerit invazim (agresiv dhe jo agresiv te gjirit u reduktuan ne menyre te dukshme -50 % nga tamoxifen dhe 38% nga raloxifeni. Nje tjeter perfitim I perdorimit te njerit apo tjetrit  medikament eshte shfaqja ne  nje perqindje e ulet e osteoporozes dhe frakturave. Pra, pyetja mbetet, perse grate me risk te larte per kancer gjiri nuk po perfitojne me nga marrja parandaluese e ketyre medikamente?

Veshtiresia ne percaktimin e shkalles se rrezikut eshte nje arsye e rendesishme perse grate nuk marrin nje nga keto medikamente. Duke u  bazuar ne Shoqaten Amerikane te Kancerit, nje histori e kancerit ne nje gji  ose mutacionet ne gjenet  BRCA1 ose BRCA2 jane dy reziqe shume te forte. Grate me nje histori familjare te forte te gjirit ose te kancerit ovarian keshillohen t”I kerkojne mjekut te tyre nje test gjenetik I cili  mund te identifikoje kete mutacion ose ndryshim (cmimi per kete test varion nga 250$-500$).

Ne menyre te qarte risku rritet me moshen. Por rreziqe potenciale shtese te mundshme  nuk jane ende te qarta.

Njihen gjithashtu faktoret  e meposhtem me potencial me pak riskues:

- Kanceri I gjirit ne shkallen e pare  te te afermeve ( prinderit, motrat). Rreziku rritet me numrin e te afermeve te prekur.

- Historia e ne biopsie te gjirit dhe sidomos ato qe tregojne nje hyperplazi atipike.

- Dendesim i indit te gjirit ne mamografi

- Fillimi I menstruacioneve perpara moshes 12 vjec  ose vazhdimi I tyre deri ne moshen 55 vjec e me pas.

- Moslindja ose lindja e femijeve pas moshes 30 vjec

-Rezatimi i zgjatur i meparshem I kraharorit (jo nga nje kontroll rutine si mamografia)

-Perdorimi I alkolit dhe obeziteti

Problemi eshte qe asnje nga faktoret e  listuar  mesiper nuk mund te parashikoje me siguri të madhe mundësinë e shfaqjes se kancerit të gjirit.

Efektet anesore mund te jene nje barriere

Perpos konfuzionit se kush eshte ne rrezik, efektet anesore dhe reziqet e ketyre medikamenteve jane nje pengese ne perdorimin e tyre. Te dy medikamentet, por me shume tamoxifeni mund te shkaktoje afshe te nxehta. Raloxifeni eshte i lidhur me shtimin ne peshe dhe problemet me funksionin seksual, te cilat jane me pak te shprehura gjate perdorimit te tamoxifenit. Rreziqet me te medha ne perdorimin e tamoxifenit  jane koagulimi i gjakut, i cili mund te zhvendoset deri tek mushkerite dhe te shkaktoje emboli pulmonare, nje rrijte te mundshme te hemoragjise cerebrale, nje mbirritje te indit endometrial qe mund te coje ne kancerin endometrial. Keto rreziqe hasen me pak ne perdorimin e raloxifenit dhe sigurisht kanceri uterin mund te ndodhe ne nje numer te madh grash te cilat kane patur histerectomi. Onkologu i kancerit te gjirit Dr.Gabriel beri komentet e me poshtme: Magnituda e pakesimit te rezikut me perdorimin e tamoxifenit dhe raloxifenit eshte shume me e madhe se cfaredo strategjie tjeter parandaluese. I vetmi perjashtim eshte heqja e te dy gjinjve. Ai gjithashtu u shpreh i zhgenjyer se relativisht pak gra jane duke perfituar nga keto medikamente.

Diskutoni  parandalimin e kancerit te gjirit me doktorin tuaj

Frika e kancerit te gjirit eshte shume e kuptueshme dhe normale tek grate. Ne vend qe te injorojne zbulimet e STAR grate ne postmenopauze duhet te behen proactive dhe te diskutojne me mjekun e pergjithshem, mjekun e familjes, ose gjinekologun e tyre per reziqet e kancerit te gjirit ne menyre qe te vendosin nese mund te perfitojne nga marrja e tamoxifenit ose raloxifenit.

Ju

Mund te ndjehesh e lodhur dhe e parehate tanime keshtu nese mundesh teqetesohesh shijoje ate. Mund te kesh gjume qe te shqeteson per shkak te masesse madhe. Telefoni mund te mos pushoje se renuri asnje moment, te gjithe pyesinnese ti ke shkuar apo jo per te lindur.

Bebi juaj

Kockat ne kafken e bebit tuaj jane gati qe ai te lindi. Ato rreshkasin njerambi tjetren ne momentin e lindjes duke e pershtatur madhesine e kokes se tij mehapesiren e kanalit te lindjes pa e demtuar ate.

Ju

Nje date e paracaktuar kur do te lindesh eshte vetem nje udherrefyes keshtu nuk eshte mire te besh valixhet gati per lindjen ne spital. Mjafton te mbledhesh gjerat e tua qe te nevojiten per lindjen. Nese ke nje  femije me te rritur sigurisht qe ke rene ne ujdi me te per kujdesin qe i duhet bebit kur ti te lindesh.
Nese ke femije tjeter duhet te shmangesh me vone xhelozine midis tyre pa perfshire zemerimin ne to.
Do ta kesh te veshtire te flesh rehat naten ndaj duhet te qendrosh shume me kembe larte gjate dites. Nuk duhet te marresh shume peshe tani. Mund te kesh emocione te ndryshme perreth lindjes, e paduruar per te pare bebin por ne te njejten kohe e shqetesuar dhe per lindjen.

Bebi juaj

Testikujt e bebit djale kane zbritur ne skrotum dhe gjinjte e bebit vajze jane te fryra prej hormoneve dhe rrafshohen pas lindjes. Si ne gjatesi dhe ne peshe bebi eshte shume afer normave qe do te kete ne fund -shtatzani.Thonjte e bebit po rriten dhe ai mund te gervisht fytyren e tij.

Ju

Ti mund te ndjesh nje deshire te papritur per te zbukuruar, gatuar apo te stolisesh nje mbulese krevati femijesh, kjo eshte e  njohur si 'ndertimi i folese' por jo te gjitha grate mund ta perjetojne kete. Mund te ndjehesh ngrohte gjate gjithe kohes  sepse trupi juaj po punon shume. Ke nje qarkullim gjaku te shtuar dhe po djeg shume kalori.

Bebi juaj

Bebi juaj tani eshte me shume i shendoshe dhe mushkerite e tij te pergatitura per lindjen. Meqe lindja po afrohet likidi amniotik po zvogelohet dhe bebi po rritet duke zene gjithe hapesiren e mitres. Koka e bebit mund te angazhohet dhe te zbrese poshte ne cerviks (qafen e mitres) gati per lindjen. Bebi mund te vendoset me maje koke poshte perpara dhe fytyre nga pjesa juaj e pasme. Studimet kane sugjeruar se jane hormonet e bebit ato qe i japin startin fillimit te aktivitetit te lindjes. Kur bebi eshte gati per te dale,truri i tij nxit prodhimin e hormoneve te cilat  nxisin kontraksionet uterine. Fytyra e tij eshte e mbushur dhe tashme jane formuar edhe qerpiket. Qafa e tij eshte e trashur dhe qepallat tani mund te hapen dhe mund te mbyllen lehtesisht.