Vëretje: këto marteriale janë vetëm për njohuritë tuaja të përgjithshme dhe nuk janë zëvëndësim për këshilla mjekësore. Ju gjithmonë duhet të kontaktoni mjekun tuaj apo profesionistët shëndetësorë rreth shëndetit tuaj, trajtimit apo përkujdesjes shëndetësore.

IST jane sëmundje të cilat bartën nepërmjet kontakteve seksuale. Ka rreth 20 IST dhe në të njëjtën kohë ju mund të sëmurëni nga me shumë se një sëmundje me bartje seksuale.

• Vertetoni shtatzanine nepermjet testit apo ekzaminimit ekografik

• Vizitoni rregullisht mjekun gjate shtatzanise

• Mos u brengosni shume per ankesat qe keni, shtatzania eshte nje ndryshim normal ne jete.

• Ushqehuni me rregull dhe me ushqim te begatshem me lendet e nevojshme ushqyese si dhe merni multivitaminat shtese.

• Kujdesuni per higjenen personale

• Mundohuni qe veshja juaj te jete sa me e pershtatshme

• Mos perdorni barna pa konsultim te mjekut

• Mundohuni te mos pini ose te zvogeloni konsumin e duhanit apo alkolit

• Mos perdorni helmet dhe lendet e tjera kimike (gjate sperkatjes apo pastrimit)

• Lajmerohu tek mjeku menjehere nese ke ndonje nga shenjat e meposhtme te rrezikut si: gjakderdhje, presion te larte te gjakut, enjtje te duarve dhe kembeve.






 

• Mbaj mend se foshnja juaj nuk thyhet, mos u frigo ta marrësh dhe ta mbash. Nëse nuk je i sigurt,
pyet dikë se si duhet të mbahet foshnja.
• Nënat e reja kanë ngritje dhe rënie emocionale dhe janë të paparashikueshme, mbështete gruan
tuaj dhe ndihmoi sa më shumë që është e mundur. Lexo për shenjat e rrezikut të depresionit pas
shtatzënësisë dhe e vëren nëse situata fillon të dalë nga kontrolli dhe kërko ndihmë nëse është e
nevojshme.
• Ndihmoi asaj të ushqejë foshnjen me gji. Thuaj asaj që mburresh me të dhe mbroje nga komentete
negative rreth gjidhënies.
• Ndihmoi asaj nëse ka fëmijë të tjerë në shtëpi.
• Mbaj mend se e vetmja gjë që nuk mund të bësh është të ushqesh foshnjen me gji. Ju mund të i
ndërroni pelenat, përkëdhelni foshnjen që qan, të mbash atë, të luash me të dhe të bësh çdo gjë
që ka nevojë.
• Nëna ka nevojë për gjumë shtesë në mëngjes, sepse foshnja ka qajtur dhe ajo është përkujdesur
për të, kështu, nëse foshnja zgjohet heret merre atë dhe dil, pak me të.
• Mbaj mend se ardhja e një personi në jetën tuaj mund të të shqetësoj pakëz. Të mësohesh të
jetosh me një qenie të re njerëzore duhet kohë.

 Lehonia

Vëretje: këto marteriale janë vetëm për njohuritë tuaja të përgjithshme dhe nuk janë zëvëndësim për
këshilla mjekësore. Ju gjithmonë duhet të kontaktoni mjekun tuaj apo profesionistët shëndetësorë
rreth shëndetit tuaj, trajtimit apo përkujdesjes shëndetësore.

Periudha postpartale fillon nga koha e lindjes së foshnjes deri kur organet riprodhuese kthehen në gjendjen
e para shtatzënësisë. Është një kohë e ndryshimeve të shpejta fizike dhe psikologjike. Ky process zakonisht
zgjatë 6 javë.

Mjekimet

Nëse mjeku juaj iu ka përshkruar preparate heluri, atëherë atë duhet marrë gjatë ushqimit. Marrja e këtyre
preparateve iu i bën jashtëqitjet të errëta. Nëse e ushqen foshnjen me gji atëherë mund të vëreni se foshnja
juaj është më e parehatshme. Mos merrni barna (as mjekësore as popullore) pa e konsultuar mjekun tuaj.
Poashtu, mos ndërprisni ndonjë bar nëse ua ka përshkruar mjeku juaj pa u konsultuar paraprakisht me të.

Zbrazja vaginale

Zbrazja vaginale është një pjesë normale që ndodhë pas lindje. Do të ndryshojë gjatë ditëve apo javëve pas
lindjes. Nuk duhet të shqetësoheni në lidhje me atë. Zbrazja vaginale zgjatë nga 3-6 javë pas lindjes. Mos
përdor tampone gjatë kësaj kohe. Nëse vëren ndonjë aromë të keqe gjatë kësaj kohe, kontakto mjekun tuaj.

Kthimi i menstruacioneve

Ovulacioni dhe menstruacionet kthehen kur hormonet e trupit tuaj rregullohen pas lindje. Është e vështire të
thuhet se kur saktësisht do të kthehen. Kjo varet poashtu edhe nëse e ushqeni foshnjen me gji.

Nënat që ushqejnë me gji: kthimi i menstruacioneve ndrshon shumë mes femrave, tek disa gra
menstruacionet kthehen pas 6-8 javësh, ndërsa tek disa ato nuk kthehen derisa të ndërpresin gjidhënien.
Sidoqoftë, gratë që ushqejnë me gji kanë më pak gjasa të iu kthehen menstruacionet, por duhet të kihet
kujdes se gjidhënia NUK është metodë e sigurt kontracepcioni, kështuqë mund të mbeteni shtatzënë.

Nënat që nuk ushqejnë me gji: për femrat që nuk ushqejnë me gji pritet që menstruacionet të kthehen rreth
6-8 javë pas lindjes.

Gjnjtë

Pas lindjes së foshnjes ndryshimet hormonale ndodhin në trupin e nënës (estrogjenet dhe progesterone
(rritja e hormonit prolaktinë). Rritja e këtij hormoni shkakton prodhimin e qumështit. Kështu gjinjët rriten dhe
ju mund të ndjeni se gjinjtë janë të mbushur dhe ndonjëhere ndjeni dhembje, kjo mund të ndodhë edhe tek
nënat që nuk ushqejnë me gji.

Pushimi

Pushimi është një nga gjërat më të rëndësishme që ju nevojitet pas lindjes. Pushimi është esencial për juve
në mënyrë që të ballafaqoheni me kërkesat fizike dhe fiziologjike. Duhet të shmangeni aktivieteve të rënda
fizike. Ndodhë që foshnja juaj të mos jetë e rehatshme dhe nuk iu lë të fle, keshtu, shfrytëzojeni kohën në të
cilën fle edhe foshnja juaj në mënyrë që të pushoni sa më shumë

Aktivitetet

Aktivitetet janë të mira për qarkullimin e gjakut dhe tonusin e muskujve. Fillo në mënyrë graduale dhe
perioda të shpeshta. Mos ngrit pesha të rënda dhe mos u merr me punë të rënda të shtëpisë sepse mund të
vonojnë përforcimin tuaj. Ju mund të ngjiteni shkallëve, por shumë ngadalë dhe pa sforcime, varësisht nga
gjendja juaj.

Ushqimi dhe dieta

Ushqimi i duhur është i domosdoshëm për forcimin dhe energjinë tuaj. Nëse nuk ushqeheni siq duhet në
rastet kur merreni me foshnjen tuaj atëherë mund të vononi shërimin tuaj dhe ndjeheni më e dobët. Nuk
duhet të bëni dietë menjëherë pas lindjes deri në 6 javë asesi pa u konsultuar me mjekun tuaj. Pritet që të
humbni peshë pas lidjes (pesha e bebes, lëngu amniotik, gjaku dhe lëngjet tjera). Një pjesë tjetër të peshës
do të humbni me kohë. Ushqimet pas shtazënësisë nuk kanë nevojë të jenë të shtrenjëta. Ato janë ushqime
të thjeshta si sendviqë, supa, djath, fruta, perime, lëngje dhe qumësht.

Ushtrimet

Pas lindjes së foshnjes muskujt e barkut mund të jenë të dobësuar. Ushtrimet e përditshme ndihmojnë në
kthimin e forcës së muskujve tuaj në gjendjen e parashtatzanisë. Ushtrimet poashtu ndihmojnë në
redukimin e lodhjes dhe rritjen e energjisë suaj. Mos u veshni me gjëra të ngushta. Parase të vendosni të
bëni ushtrime, kontaktoni mjekun tuaj.

Përfshirja e burrit (babait)

Babai sikurse edhe nëna janë duke bërë ndryshime derisa ata adoptohen me rolin e prindit.

Një mesazh special për babatë: sjellja e foshnjës në shtëpi është një ndryshim i madh për familjen, gruaja
apo pratneri juaj ka nëvojë për mbështetje, durim dhe ndihmë.
Mos prit nga gruaja jote që të pastrojë shtëpinë dhe të të përgatisë ushqime të mira.


Mbështete gruan tuaj duke i ndihmuar në punët e shtëpisë. Ajo ka nevojë për ndihmë dhe pushim.
Ju mund të i ndihmoni asaj duke kaluar kohë me foshnjën tuaj, babai që kalon kohë me foshnjen e vet
ndihet shumë më komfor dhe krijon marrëdhënie të afërta me foshnjen. Është e rëndësishme për babain
dhe për foshnjen që të kalojnë kohë së bashku.


Dhe nënat:- nëse burri juaj pastron dhe ndërron beben, apo përgatit ushqimin, lëre ta bëj atë edhepse e bën
ndryshe dhe ndoshta më dobët se ti.
Shfrytëzoje rastin dhe pusho.

Nëse nu keni probleme gjatë abortit, sipas të gjitha gjasave nuk do të keni probleme në të ardhmen

dhe mund të keni fëmijë. Sidoqoftë, shanset janë më të mëdha që ju të këni dështim apo lindje të

parakohëshme në krahasim me femrat që nuk kanë pasur abort. Fertiliteti juaj mund të dëmtohet

posaçërisht nëse gjatë abortit keni fituar semundje inflamatore të pelvikut, apo lëndime të mitrës.